Blog

Giftige sociale media: wat we kunnen doen

Commentaar Vrouwenpartij:
Een stippensysteem?
Of symbolen zoals bij films?
Deze site is opbouwend, harmoniserend, vernieuwend, oplossing gezind, positief, met argumenten …..
Niet afbrekend, zonder gescheld, zonder dreigementen, niet polariserend, zonder negativiteit, ……

Bron: NRC.nl
Giftige sociale media: wat we kunnen doen
Wouter van Noort
15 augustus 2020

Of het nou om racisme, virusmaatregelen of de tragische moord op een 24-jarige jongen gaat: discussies op sociale media ontaarden de laatste tijd constant in giftige identiteitsstrijd en gescheld. Dat is geen vals-romantische vaststelling van deze nostalgisch aangelegde techjournalist, ook uit allerlei data-analyses blijkt dat de sfeer op sociale media bijzonder negatief en explosief is de laatste tijd. Hoe komt het en wat is ertegen te beginnen? Daarover maakte ik deze serie voor NRC.

1. Shaming. Het ultieme wapen: de retweet vergezeld van een snijdend en ondermijnend commentaartje dat vooral bedoeld lijkt om de eigen volgers te activeren in plaats van om in gesprek te gaan met de tegenstander. Die tegenstander krijgt geen inhoudelijke tegenargumenten maar wordt bestempeld als moreel inferieur.
Groepsjargon is nooit ver weg: iemand is woke of niet woke, red pilledof blue pilled: hij gelooft alles wat het RIVM en de ‘mainstream media’ melden, of hij gelooft niets. Deze dynamiek van shaming is niet alleen nogal giftig, hij is ook totaal contraproductief: als je niet tot dezelfde sociale groep behoort, werkt shamen juist averechts, en maakt het de mening van de beschaamde persoon juist extremer.

2. Eenzaamheid. Tijdens de lockdowns waren de twee gezichten van sociale media nog duidelijker zichtbaar dan anders. Ja, er ontstond kleinschalig allerlei samenwerking, steun, en cohesie. Maar op grotere schaal sloeg de vlam finaal in de pan. Komt dat misschien ook door de gegroeide eenzaamheid door de lockdowns? Filosofen en psychologen waarschuwen al langer voor een sterk verband tussen eenzaamheid en extremisme.

3. Cancel culture. Natuurlijk is niet alle boosheid zinloos: soms ligt er reëel sociaal onrecht onder. Maar als discussies vooral draaien om tegenstanders overschreeuwen, shamen en monddood maken, wordt elk gesprek onmogelijk. Dat is het gevaarlijke van de cancel culture die nu steeds meer opduikt: mensen die iets fouts zeggen of doen, moeten volgens boze zwermen op sociale media meteen worden ontslagen en uit archieven gewist, en soms gebeurt dat ook.
Journalist Eelco Bosch van Rosenthal tipte me deze goede podcastover de dynamiek van een ontsporende tweet. Er komt een schitterende term in voor: context collapse. Dat zie je veel op sociale media: de context waarin mensen dingen doen en zeggen wordt vaak totaal vernietigd en iedereen kan met een gebeurtenis aan de haal om zijn eigen gelijk te hal

4. Systeemtransitie. Facebook verweerde zich laatst tegen groeiende kritiek op de rol die het platform speelt met de vaststelling: „Sociale media zijn slechts de spiegel van de samenleving”. Er is ook nogal wat aan de hand in de wereld, en de sfeer op sociale media kan ook een teken zijn van reële transities die nu gaande, en misschien wel nodig, zijn. Mogelijk zit digitaal populisme diep ingebakken in globalisering, zoals wordt gesteld in dit mooie essay.
Maar dat gaat wat te snel voorbij aan de commerciële belangen van platforms om groepsverschillen uit te vergroten, emoties voorrang te geven en polariserende informatie te laten rondgaan. Er zijn allerlei vervormingen, versterkingen en manipulatieoperaties die sociale media anders maken dan een simpele spiegel.

Lees verder

 

 

Makkelijk op de hoogte blijven?

Ontvang nieuwe blogs direct via mail.

Laatste vrouwenberichten uit de media

Canadian Prime Minister, Mark Carney‘s speech at Davos
28 januari 2026

Als niet alleen Europa, maar de hele wereld vergrijst
27 december 2025

Bank of England verplicht banken en verzekeraars klimaatschade in hun berekeningen en vooruitzichten mee te nemen
27 december 2025

Kernenergie nodig? Geef ons maar kernfusie
10 december 2025

Bezuinigingen op de omroep slopen het hart van onze cultuur
7 december 2025

Heisenberg in ons leven?
1 december 2025

Deze vrouwen blijven liever alleen: ‘Ik zie het nut van een relatie niet meer’
18 november 2025

Keerpunt in onze geschiedenis?
5 november 2025

Lancet-Rapport: miljoenen doden door slechte luchtkwaliteit, hittegolven en andere gevolgen van CO2-uitstoot | de Volkskrant
29 oktober 2025

Verkiezingen en de vrouw
26 oktober 2025

De Pesticiden Kieswijzer
17 oktober 2025

14-Year-old Wins ‘America’s Top Young Scientist’ for Inventing Pesticide Detector For Fruits and Vegetables – Collective Evolution
16 augustus 2025

Rekenkamer-president Duisenberg: terugsnoeien regeljungle moet een groot verkiezingsthema worden
13 augustus 2025

Plastic’s Impact on Health Costs $1.5 Trillion Every Year, Report Warns : Science Alert
9 augustus 2025

‘Supersociale’ SP pampert ‘gewone mens’ in haar verkiezingsprogramma op kosten van de rijken | de Volkskrant
8 augustus 2025

OM en Arbeidsinspectie: vrij spel voor criminelen bij fraude met zorgsubsidies
10 juli 2025

Ambtenaren Financiën: schrap €35 mrd aan ondoelmatige belastingvoordelen
1 juli 2025

AI een aanslag op het mannelijk denken en zijn superioriteit
30 juni 2025

Halve internet plat: zo angstaanjagend afhankelijk zijn we van Google Cloud
14 juni 2025

Oud-topambtenaar kraakt kabinet: ‘Luchtballonnetjes worden beleid’ | FD
2 juni 2025