Blog

Om over na te denken: desinformatie en complotdenken

Het verspreiden van desinformatie is een fenomenaal succes. Een steeds grotere groep mensen gelooft in desinformatie en neemt het voor waar aan. Sinds Trump het begrip ‘alternatieve feiten’ introduceerde is het hek van de dam. Niets van waarheid is meer veilig voor complotdenkers, de grote creatieve denkers van deze tijd. Gedragsregels gaan massaal overboord. Bedreigingen zijn aan de orde van de dag. Het eigen gelijk is aan een ongekende zegetocht bezig.
Sommigen zeggen dat het een gebrek aan adequate scholing is of een mislukte en verwaarloosde opvoeding. Waarden spelen geen bepalende kernrol meer.
Anderen denken dat het de dalende invloed van sociale controle is.
Weer anderen zien er een noodzaak in om de grote stilzwijgende massa wakker te maken en tot actie te brengen om orde en waarden te herstellen.

Twee bepalende krachten
De Vrouwenpartij ziet twee belangrijke krachten die dit fenomeen voeden:
– het groeiende gebrek aan vertrouwen in de overheid, dat ook de wetenschap raakt;
– de zucht naar sensatie en drama die onverzadigbaar is. Daar komt tegenwoordig bij de grote mogelijkheden die de sociale media bieden om, vaak anoniem, zelf sensatie en drama te organiseren en te creëren.

Elke complot theorie die je verzint is te bewijzen
Meer dan 50 jaar geleden was er iemand die onderzocht had dat je elke propositie kan bewijzen. Hij gaf als voorbeeld iemand die had bewezen, met een reeks van aanwijzingen, dat Jezus in Zeeland was geweest. Dan Brown ‘avant la lettre’.
Met andere woorden: elke complottheorie die je kan verzinnen valt te bewijzen met een beetje geloof in de ‘feiten’ die gepresenteerd worden in de theorie.

Het nieuwe onderwijs
Het lijkt erop dat het verloren vertrouwen in overheid en wetenschap verschoven is naar vertrouwen in sensatie- en drama waarheden.
Onderwijs kan het vertrouwen in feiten en waarheden herstellen, maar het huidige onderwijs waar de ‘wetenschap van leven’ nauwelijks een rol wordt toegedicht, is daar niet geschikt voor. De hoofdrol die geheugen inneemt hoort fundamenteel herzien te worden. Is de oekaze dat iedereen hetzelfde moet leren en weten, het beste voor iedere leerling en voor de samenleving?
De ontwikkelingen in de huidige samenleving gaan te snel voor het onderwijs om bij te houden. Vernieuwend onderwijs is de toekomst en dient een speerpunt te worden van het ministerie van onderwijs. Sleutelwoorden zijn hierin: de unieke leerling, vrijheid van keuze, liefde voor het vak, loslaten van de meeste regels (administratief, testen), experimenteren met scholen en methoden, toekomstvisie etc.