Commentaar Vrouwenpartij: het blijft zo in Nederland: economie is belangrijker dan de gezondheid van haar burgers? We mogen giftige stoffen zoals de meer dan 4000 pfas verbindingen blijven produceren en verkopen en consumeren om de grote pfas bedrijven economisch te beschermen? “Wie dan leven, die dan zorgen”, wordt “wie dan ziek wordt of ziek is, heeft gewoon pech.” Niks meer aan te doen?
Uitstel van wetgeving en verbod is ontoelaatbaar
Door de uitslagen van het onderzoek van Stichting Tegengif zijn de kamerleden persoonlijk getroffen door de gevolgen van pfas vergiftiging. Ontkennen is niet meer mogelijk en de pfas producerende bedrijven uit de wind houden gaat tegen ieders belang in. Wetgeving hoort niet meer uitgesteld te worden. Het succes van een effect van een verbod is reeds aangetoond. De concentratie van 2 pfas verbindingen die al een tijd geleden verboden werden is afgenomen in ons bloed. Verbieden is daarom aantoonbaar (bewezen) de juiste weg. Uitstel en wachten op een gelijkgestemde EU is daarom onverstandig en verhoogt het gevaar voor de burgers.
Schadevergoedingen nu en in de AI toekomst
De schadevergoedingen voor kankerpatiënten die geeist worden van Bayer lopen in de tientallen miljarden. Maar de boosdoener Glyfosaat wordt nog steeds in enorme hoeveelheden geproduceerd. En als Glyfosaat uiteindelijk verboden wordt in de EU dan staan er al genoeg alternatieven in de rij, even giftig, die nog niet verboden zijn.
Het zou goed zijn om bij alle pfas producerende bedrijven de productie te quantificeren zodat zij later voor kubieke tonnen pfas kunnen worden belast. Hetzelfde voor bedrijven die pfas in hun producten hebben gestopt.
In dezen zal AI een enorme hulp worden om bewijzen sneller en gemakkelijker vast te leggen. Wat als je als bedrijf de gevolgen niet meer 10 of 20 jaar kan ontlopen of vooruit schuiven, maar dat je bedrijf al na een jaar wordt geconfronteerd met zijn karma? Met zo’n vooruitzicht bedenk je je wel tien maal om door te gaan.
De toekomst is aan kweekvlees, kweekvis en zovele kweekproducten
Een goede mogelijkheid om de pfas belasting in je lichaam te verminderen is de consumptie van kweekproducten waar pfas geen onderdeel bij is. Ook verticale groente- en kruidenteelt kan plaatsvinden zonder pfas en pesticiden.
Het is hoog tijd dat de EU kweekvlees en kweekvis gaat toestaan in de verkoop. De lobbies die dit willen tegenhouden dienen openbaar te worden gemaakt en verboden. De regel dat elk land in de EU eerst moet instemmen is niet meer van deze tijd. Ook hier geldt dat de juiste strategie is: ‘op voet van oorlog’ beslissen. De gevaren waaraan we tegenwoordig bloot staan kunnen niet jaren wachten om wetenschappelijk beoordeeld te worden. Die tijd hebben we niet.
Waarom zullen wij direct optreden als ons drinkwater met bacteriën vervuild is, maar niet als er aantoonbaar pfas in het drinkwater terecht is gekomen? De concentratie is ons drinkwater neemt alleen maar toe.
We hebben allemaal, inclusief onze kinderen, pfas en glyfosaat in het bloed
We kunnen nu nog onze ogen sluiten en geloven dat wij er niets aan kunnen doen, maar bij elke huidaandoening, bij elke darmstoornis, bij elke zenuwaandoening zul je terugdenken aan wat je jezelf, je familie en je kinderen hebt laten aandoen. Pas dan zul je beseffen welk geluk je ontnomen is.
Pfas en landbouwvergiften tasten onze immuniteit aan, verzwakken onze weerstand tegen ziekten, vooral chronische ziekten. De gevolgen op onze gezondheid zien we vaak pas na een aantal jaren.
Het idee dat je niet ziek wordt als de waarden in je bloed onder het maximum toelaatbare blijven is uiteraard gebaseerd op goedgelovigheid. Ieder mens is anders, ook lichamelijk. Of je ziek wordt is niet bepaald door specifieke waarden in je bloed, maar door vele verschillende factoren, waaronder het stapeleffect van alle vergiften in het bloed.
Voorkomen
We hebben een scan-app nodig die bij elk product dat we kopen kan aangeven of het pfas bevat. Ook AI, zoals ChatGPT, kan ons daarbij helpen. We kunnen met zo’n app bij elk product met pfas kiezen of we het vergiftigingsrisico willen nemen.
Bij onze voeding kunnen we altijd kiezen voor biologisch om het risico op pfas en glyfosaat zo klein als mogelijk te maken.
Samenwerking
Samen kunnen we veel invloed uitoefenen. Berichten aan kamerleden en de minister. Aangekondigd boycotten van producten met pfas ingrediënten.
Pfas en landbouwvergiften horen niet in ons leven en zeker niet in ons lichaam thuis.
Laten we niet wachten en er samen voor zorgen dat zij door ons uit onze samenleving verdwijnen.
De tijd is er rijp voor nu kamerleden het gevaar aan de lijve ervaren en de steun om alle pfas verbindingen te verbieden enorm is toegenomen. Het besluit om pfas te verbieden hoort door ons te worden bepaald en genomen en niet door een overheid met ‘belangen.’
Lees hier het artikel: Kamerleden schrikken van pfas in hun lichaam: ‘Ik moet nog veertig of vijftig jaar mee’
Bron: volkskrant.nl
Dion Mebius
10 september 2026
Kamerleden schrikken van pfas in hun lichaam: ‘Ik moet nog veertig of vijftig jaar mee’
Laurens Dassen (Volt) woensdag bij de bekendmaking van de uitslag van zijn pfas-test (zie foto bij het artikel).
Hoeveel pfas zit er in Kamerleden? Acht van hen deden mee aan een bloedonderzoek, een stunt om aandacht te vragen voor het belang van een breed verbod op de schadelijke stoffen. Woensdag hoorden zij de uitslag. ‘Dit is confronterend.’
Alsof hij bij de dokter aanschuift voor een slechtnieuwsgesprek, neemt Laurens Dassen woensdag plaats in een zaaltje in het Haagse perscentrum Nieuwspoort. De partijleider van Volt hoort hier hoeveel schadelijke pfas hij in zijn bloed heeft. Het grote verschil met een echte doktersafspraak: de parlementaire pers mag deze ochtend meekijken.
Dassen (40) begint nog giechelig. ‘Zo lach jij alles weg, hè?’, plaagt tegenover hem Annelies den Boer (59), die de uitslag van het bloedonderzoek mag onthullen. ‘Ja, een coping mechanism’, zegt Dassen.
Wat volgt is wat minder vrolijk. Uit de uitslag blijkt dat het bloed van Dassen meer pfas bevat dan de grenswaarde die is vastgesteld door de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA). Boven die grenswaarde werkt het immuunsysteem mogelijk minder goed en heb je een grotere kans om ziek te worden.
‘Nou. Lekkere start van de dag’, reageert Dassen. Hij vindt de uitslag ‘confronterend’. ‘Ik moet nog veertig of vijftig jaar mee.’ Dat bedrijven pfas nog mogen gebruiken noemt hij ‘absurd’: voor veel toepassingen bestaan immers alternatieven. ‘Waarom accepteren we dan nog steeds dat dit soort stoffen geloosd kunnen worden?’
Haagse proefkonijnen
Precies die vraag lag ten grondslag aan het bloedonderzoek waaraan naast Dassen zich nog zeven Kamerleden onderwierpen. Het initiatief voor het onderzoek, waarvoor de Haagse proefkonijnen al in juni bloed lieten prikken, kwam van Stichting Tegengif. Die stichting ijvert sinds 2017 voor het verbieden van alle schadelijke en mogelijk kankerverwekkende stoffen die onder de noemer pfas vallen.
Hoewel de aandacht voor pfas sindsdien een vlucht heeft genomen – denk aan het vervuilde eitje van de hobbykip – blijven de onzichtbare stoffen voor de meeste mensen een ‘ongrijpbaar onderwerp’, zegt Den Boer. De brenger van het nieuws aan de politici is tevens de directeur van Tegengif. ‘Wij willen deze kwestie dichter bij de mensen brengen. En de beste manier om dat te doen, is door ze te vertellen hoeveel pfas er in hun bloed zit.’
Met zijn uitslag boven de grenswaarde is Dassen bepaald geen uitzondering. Uit onderzoek van het RIVM bleek vorig jaar al dat vrijwel alle Nederlanders te veel pfas in hun bloed hebben. De stoffen belanden daar via het eten en drinkwater, nadat ze eerst zijn geloosd of uitgestoten door bedrijven. Ook zitten ze in onder meer cosmetica en antiaanbakpannen.
Ines Kostić (41) van de de Partij voor de Dieren krijgt een betere uitslag. Het Kamerlid scoort onder de grenswaarde. ‘Ik eet veel biologisch. Misschien helpt dat een beetje.’
Dat betekent niet dat Kostić gerustgesteld is. Twee jaar geleden kreeg zij haar eerste kind met haar vriendin, die nu zwanger is van een tweede. Deze zomer toonde het RIVM aan dat in alle moedermelk pfas zit, die baby’s dus binnenkrijgen. ‘Dat raakt me echt.’
Europees verbod?
Sommige stoffen die onder pfas vallen zijn al verboden, hoewel ze ook daarna nog lang in het milieu te vinden zijn. In de Tweede Kamer bestaat veel steun voor een verdergaande aanpak. Sinds 2023 pleiten vijf landen, waaronder Nederland, in Brussel voor een breed Europees verbod op pfas, met een uitzondering voor medicijnen en bestrijdingsmiddelen. In het coalitieakkoord onderstreepten de huidige regeringspartijen dat Nederland op dit dossier ‘kartrekker’ wil blijven.
De verwachting is dat de Europese Commissie volgend jaar met een voorstel komt voor zo’n verbod. Daarmee moeten de lidstaten dan nog wel instemmen. Als dat niet lukt, zeggen Kostić en Dassen, moet Nederland zelf maar met een nationaal verbod komen.
Bang dat het bedrijfsleven daarmee op achterstand komt te staan – over de grens mogen concurrenten dan nog wel producten met pfas voor de Nederlandse markt maken – zijn zij niet. En dan nog, zegt Kostić . ‘De gezondheid van mijn kinderen is belangrijker dan het verdienmodel van pfas-producerende bedrijven.’
Zo ver wil Jantine Zwinkels (CDA) niet gaan. Zoals bij alle acht Kamerleden is in haar bloed pfas aangetroffen, al komt zij net als Kostić uit onder de grenswaarde. Zwinkels (36) ‘zou nu niet willen pleiten voor een nationaal verbod’: de beste route is en blijft volgens haar de Europese. ‘Ik ben blij dat wij met deze coalitie duidelijk hebben gemaakt dat wij hierin koploper willen zijn.’ Van haar CDA, nog niet zo gek lang geleden bekend als de boerenpartij, zou zo’n Europees verbod bovendien ook mogen gelden voor bestrijdingsmiddelen.
En Dassen? Die heeft zijn oude antiaanbakpan onlangs al weggegooid.
