Blog

Bezuinigingen op de omroep slopen het hart van onze cultuur

Commentaar Vrouwenpartij: het hart van onze cultuur wordt ons ontnomen door de rechtse politieke partijen! Wie heeft hiervoor gestemd? Alleen cultuurbarbaren? Is dit de wil van het volk? Cultuur en kunst is alleen een linkse hobby?
Dit is wat je krijgt als je PVV, VVD, BBB aan de macht helpt. Alles wat mooi is moet eraan gaan: cultuur, kunst, onderwijs, de natuur en het klimaat. Iedereen dom maken en dom houden! Al dat elitaire gedoe moet om zeep geholpen worden. Tegelijkertijd, is rijken, stiekem rijker maken de achterliggende strategie? En maar doen alsof je opkomt voor het klootjesvolk en in naam van hen spreekt?

Rechts kent geen waarden, alleen eigenwaarde
Zonder hart voor cultuur worden universele waarden afgebroken. Waaraan hoeft je je dan nog te houden, zoals we zien bij de ontmanteling van de VS? Met rechts is niets meer zeker. Elke grens verdwijnt. Voor wie na ons komt: de zondvloed? De overstroming van de aarde dreigt nu weer (door de aanhoudende klimaatverandering) en weer als straf voor onze zonden naar onze planeet toe? En Nederland, één van de meest bedreigde landen, kiest voor rechts, fossiele brandstoffen en klimaatontkenning. Nooit gedacht dat Nederland zo diep kon wegzinken.

Waarom zijn rechtse mensen zo fanatiek tegen links, eigenlijk? Rechts-zijn is gemakkelijk, kost niets, je hoeft waarden alleen te verkondigen maar je hoeft je er niet aan te houden. Links draait om waarden in woord en daad. Rechts weet instinctief dat links betere mensen zijn en betere mensen moet je belachelijk maken als je slim bent.

Investeringen in de toekomst 
Kunst, cultuur en onderwijs zijn investeringen in onze toekomst. Wie kan dat ontkennen met Rembrandt, Van Gogh, Mondriaan, Spinoza, Huygens, Antoni van Leeuwenhoek, Hugo de Groot, Leeghwater, maar ook Amsterdam en het Rijksmuseum, Philips en ASML, en ontelbare uitingen en uitvinders meer.

Welke toekomst creëren we voor ons land als al die bezuinigingen op kunst, cultuur en onderwijs gerealiseerd worden? We zijn nu al aangeland bij een demissionaire minister zonder mandaat (BBB) die onomkeerbare maatregelen in het onderwijs doordrukt.*
Hoe kan dat en hoe kan dat toegelaten worden door de Tweede Kamer? Het lijken taferelen uit de VS waar alles per decreet beslist wordt zonder inmenging of toestemming van het Parlement. Regels van ‘checks and balances’ ter controle gelden niet meer in de politieke praktijk?

Opstaan en Nederland beschermen tegen rechtse willekeur en chaos
Wat kunnen we hiertegen doen is de vaak gestelde vraag:
1. Burgerinitiatieven starten. Bij 40.000 handtekeningen moet de Tweede Kamer het onderwerp behandelen.
2. Burgerberaad voorstellen insturen bij gewillige politieke partijen.
3. Crowdfunding starten voor Zomergasten, Tegenlicht, Kassa etc.
4. Museum bezoek met kinderen (uit straat en buurt)
5. Buurthuis starten voor ouderen en kinderen.
6. Elk kind aanmelden bij de bibliotheek.
7. Sport gratis maken voor elk kind onder de 18 jaar.
8. Gratis kinderopvang, waar ze meer kunnen leren dan thuis, voor elke peuter.
9. Buurtprojecten starten, zoals projecten tegen eenzaamheid (Resto van Harte).
10. Red het laatste cafe in het dorp, de laatste winkel, de laatste …..
11. Kan in Nederland een Ted Turner opstaan en een miljard geven aan de publieke omroepen? Laat goedheid en genereusheid het van de politiek overnemen.

Aan dat eeuwige geklaag en gewijs naar links, die voortdurende chaos hebben we niks. Opstaan voor ons land, voor onze stad, ons dorp, onze buurt, onze straat is de oplossing. Bedenk en ontwikkel samen initiatieven voor ons allemaal. Weg met alle slachtoffers en eenzaamheid hoort ons motto te zijn: samen lossen we het op en daar hebben we rechtse politiek zeker niet voor nodig.

Een toekomst gebouwd op en met harmonie is de oplossing voor al onze huidige problemen.

*Zie het artikel: Hoe een mini kabinet het hoger onderwijs sloopt

Lees hier het artikel: Bezuinigingen op de omroep slopen het hart van onze cultuur
Bron: volkskrant.nl
Jacqueline Rogers en Martijn Winkler
4 december 2025

Volkskrant: Opinie: Bezuinigingen op de omroep slopen het hart van onze cultuur

De aangekondigde bezuinigingen bij de publieke omroep zijn geen gewone ingreep in een begroting,
maar een amputatie van het culturele geheugen en het verbeeldingsvermogen van Nederland.

4 december 2025
auteurs: Jacqueline Rogers is voorzitter van het Netwerk Scenarioschrijvers. Martijn Winkler is directeur van de Dutch Directors Guild.

Foto” Presentatrice Janine Abbring in het decor van het live interviewprogramma Zomergasten van de VPRO.

Als filmmakers, scenarioschrijvers en regisseurs zien we hoe essentieel een sterke audiovisuele sector is voor onze democratie en onze samenleving. Juist die kern wordt nu geraakt: BNNVARA en AVROTROS stoppen vanaf 2027 met langlopende publieksprogramma’s als Kassa, 3 op Reis en Draadstaal, de EO stopt geheel met eigen fictie- en documentaireproducties, VPRO’s Zomergasten houdt na 2026 op te bestaan, het toonaangevende en urgente Tegenlicht stopt eind 2025 en kunst- en cultuurprogramma’s als Close Up (met diens prijswinnende documentaires), Man en Kunst en Opium op Oerol verdwijnen uit de programmering.
Dat zijn niet zomaar titels in een schema, maar programma’s die de publieke omroep onderscheiden van commerciële zenders en die verhalen brengen die je nergens anders ziet.

Als de infrastructuur achter deze sector verder wordt uitgehold, zoals nu al gebeurt, komen onvermijdelijk nog veel meer unieke programma’s onder druk te staan. Denk aan documentaireseries als Schuldig, Klassen en De Kinderen van Ruinerwold die niet alleen miljoenen kijkers trokken, maar schuldenbeleid, onderwijsongelijkheid en jeugdzorg onderwerp van breed maatschappelijk debat maakten.
Of aan impactvolle podcastseries als De plantage van onze voorouders en De Deventer Mediazaak, die ons slavernijverleden en mediahypes uit de doofpot haalden. En aan dramaseries als Rampvlucht en De Joodse Raad, unieke komedies als De Luizenmoeder, een jongerenthriller als Sihame die exposure en online geweld blootlegt, of kwalitatief jeugddrama als Hein, een genre dat streamers en commerciële zenders niet maken en waarin Nederland zich juist internationaal onderscheidt.

Dat zijn verhalen die onze geschiedenis tot leven wekken, ons aan het denken zetten over wat goed en fout is en waarin we ons als samenleving herkennen.
Wie denkt dat deze bezuinigingen vooral een probleem zijn voor een beperkte groep makers, ziet maar een fractie van de werkelijkheid. De culturele en creatieve sector heeft economisch een gewicht dat vergelijkbaar is met sectoren als de bouw en is goed voor een aanzienlijk deel van de Nederlandse werkgelegenheid. In deze keten werken tienduizenden mensen, van schrijvers, regisseurs en acteurs tot technici, cateraars en postproductiebedrijven, die allemaal worden geraakt als omroepen hun inhoudelijke programmering terugschroeven.

Tegelijk is deze sector een bewezen motor voor innovatie, kritisch denken en maatschappelijk debat, eigenschappen die cruciaal zijn om concurrerend en democratisch te blijven. Nederlandse films, series en documentaires staan op internationale festivals, worden bekroond en wereldwijd vertoond en functioneren zo als visitekaartje voor ons land en als versterker van andere domeinen zoals toerisme, kennis en creatieve industrie.
De Raad voor Cultuur waarschuwde in het advies Onderweg naar overmorgen in 2020 al dat de crisis in de culturele en creatieve sector brede gevolgen heeft voor de hele samenleving en pleitte juist voor tijd, vertrouwen, extra middelen en experimenteerruimte om deze sector weerbaar te maken. Het huidige beleid doet het tegenovergestelde: terwijl die weerbaarheid nog lang niet is hersteld, wordt nu opnieuw in het hart van die infrastructuur gesneden.

De publieke omroep heeft de wettelijke en morele opdracht om méér te zijn dan een kijkcijfermachine: om ruimte te bieden aan kunst, experiment, diversiteit aan stemmen, diepgravende journalistiek en verhalen die verder gaan dan het veilige midden. Als de eerste reflex bij bezuinigingen is om juist kunst-, cultuur-, drama- en documentaireprogramma’s te schrappen, dan ondergraaf je stap voor stap de pluriformiteit van het medialandschap en verarm je het publieke debat, een essentiële voorwaarde voor een gezonde democratie.

Natuurlijk mogen en moeten NPO en omroepen kritisch kijken naar hun eigen organisatie en structuren, maar nu wordt een onevenredig groot deel van de pijn neergelegd bij de inhoud en daarmee bij de makers én het publiek. Wij roepen politiek en omroepen daarom op om te erkennen wat hier werkelijk op het spel staat: het recht van het publiek op verhalen die raken, onthullen, verbinden en tegenspreken, en op een audiovisuele cultuur die onze samenleving weerspiegelt én vooruitduwt.

Stop met het in het wilde weg schrappen van programma’s, weeg de effecten op de hele creatieve keten en neem de waarschuwingen van de Raad voor Cultuur en vele anderen serieus voordat onherstelbare schade wordt aangericht. Want als deze infrastructuur eenmaal is wegbezuinigd, bouw je haar niet zomaar weer op, en dan blijft het niet alleen stil in de studio’s, maar vooral in de publieke ruimte waar onze verhalen thuishoren.

Deze oproep wordt gesteund en ondertekend door:

Jacqueline Rogers (scenarist, voorzitter Netwerk Scenarioschrijvers)
 Martijn Winkler (regisseur, voorzitter DDG)
 Alex van Warmerdam (regisseur/acteur)
 Aliona van der Horst (regisseur)
 Ashar Medina (scenarist)
 Bert Bouma (scenarist)
 Bobby Boermans (regisseur)
 Daan Veldhuizen (regisseur/editor/cinematographer)
Fadua el Akchaoui (scenarist/regisseur)
 Franky Ribbens (scenarist)
 Giancarlo Sanchez (regisseur)
 Ilse Warringa (scenarist/regisseur/acteur)
 Jan Harm Dekker (scenarist)
 Jean van de Velde (scenarist/regisseur)
 Maartje Duin (regisseur)
 Mark de Cloe (regisseur)
 Martin Koolhoven (regisseur)
Mea Dols de Jong (regisseur)
 Michael Leendertse (scenarist)
 Mieke de Jong (scenarist)
 Nathan Vecht (scenarist)
 Paul Cohen (regisseur/cameraman)
 Petra & Peter Lataster-Czisch (regisseurs)
 Pieter Bart Korthuis (scenarist/regisseur)
 Simon Heijmans (regisseur, acteur)
 Simon de Waal (scenarist)
 Suzanne Raes (regisseur)
 Tamara Bos (scenarist)
 Thomas van der Ree (scenarist)
 Tijs van Marle (scenarist)
 Victoria Warmerdam (scenarist, regisseur)
Will Koopman (regisseur) 
Robert Alberdingk Thijm (scenarist)

Wilt u reageren? Stuur dan een opiniebijdrage (max 700 woorden) naar opinie@volkskrant.nl of een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Help ons door uw ervaring te delen:
Lees ook
Geselecteerd door de redactie

Televisie
‘Kassa’ en ‘Zomergasten’ verdwijnen: waa­rom schrapt de NPO juist deze iconische programma’s?

Nieuws
Doek valt voor VPRO’s ‘Zomergasten’, een ‘pijnlijke keuze’ van de NPO vanwege bezuinigingen

Column
Dat de NPO moet bezuinigen, kwam hard aan bij de getroffenen: het zou een ramp worden voor het land

Makkelijk op de hoogte blijven?

Ontvang nieuwe blogs direct via mail.

Laatste vrouwenberichten uit de media

Als niet alleen Europa, maar de hele wereld vergrijst
27 december 2025

Bank of England verplicht banken en verzekeraars klimaatschade in hun berekeningen en vooruitzichten mee te nemen
27 december 2025

Kernenergie nodig? Geef ons maar kernfusie
10 december 2025

Bezuinigingen op de omroep slopen het hart van onze cultuur
7 december 2025

Heisenberg in ons leven?
1 december 2025

Deze vrouwen blijven liever alleen: ‘Ik zie het nut van een relatie niet meer’
18 november 2025

Keerpunt in onze geschiedenis?
5 november 2025

Lancet-Rapport: miljoenen doden door slechte luchtkwaliteit, hittegolven en andere gevolgen van CO2-uitstoot | de Volkskrant
29 oktober 2025

Verkiezingen en de vrouw
26 oktober 2025

De Pesticiden Kieswijzer
17 oktober 2025

14-Year-old Wins ‘America’s Top Young Scientist’ for Inventing Pesticide Detector For Fruits and Vegetables – Collective Evolution
16 augustus 2025

Rekenkamer-president Duisenberg: terugsnoeien regeljungle moet een groot verkiezingsthema worden
13 augustus 2025

Plastic’s Impact on Health Costs $1.5 Trillion Every Year, Report Warns : Science Alert
9 augustus 2025

‘Supersociale’ SP pampert ‘gewone mens’ in haar verkiezingsprogramma op kosten van de rijken | de Volkskrant
8 augustus 2025

OM en Arbeidsinspectie: vrij spel voor criminelen bij fraude met zorgsubsidies
10 juli 2025

Ambtenaren Financiën: schrap €35 mrd aan ondoelmatige belastingvoordelen
1 juli 2025

AI een aanslag op het mannelijk denken en zijn superioriteit
30 juni 2025

Halve internet plat: zo angstaanjagend afhankelijk zijn we van Google Cloud
14 juni 2025

Oud-topambtenaar kraakt kabinet: ‘Luchtballonnetjes worden beleid’ | FD
2 juni 2025

Eerst een empathiescan, dan pas minister worden | FD
18 mei 2025